atrakcje turystyczne w okolicy - szlak rodu Dohna

powrót

szlak rodu Dohna śladami historii

Samochodowy szlak śladami rodu Dohnów (niem: zu Dohna), który  był jednym z  najważniejszych arystokratycznych rodów niemieckich w Prusach. Założycielem pruskiej linii rodu był krzyżacki najemnik Stanislaus , pochodzący z Górnej Saksonii, który  swoje zasługi dla Zakonu krzyżackiego otrzymał nadanie ziemskie w Wilczętach (niem. Deutschendorf, Villa Teutonica). W kolejnych latach majętność rodu powiększyła się o dobra w Karwinach (niem. Karwinden),   Słobityach  (niem. Schlobbiten, które z czasem stały się główną siedzibą rodu), w Bielicy, Gładyszach, Kamieńcu, Ławkach, Markowie, Karwinach, Karwitach, Kątach i Sasinach a także w Morągu i Prakwicach. Dohnowie byli także skoligaceni poprzez małżeństwa z wielkim rodami niemieckimi, francuskimi czy holenderskimi. 

Szlak rozpoczyna się w pobliskich Ławkach (30 min. jazdy samochodem) i obejmuje trasę Ławki – Gładysze – Karwiny – Słobity – Dawidy – Bielica – Markowo – Kąty – Sasiny – Prakwice – Kamieniec – Morąg.

Ławki (woj. warmińsko-mazurskie, powiat braniewski, gmina Wilczęta)

Wieś Ławki (Lauck) była w posiadaniu rodziny Dohna-Lauck od XVI w. Pałac Dohnów w Ławkach został rozebrany ok. 1930 r. Zachowała się jedynie oficyna, która była dostawiona do skrzydła pałacu (także obecnie służąca jako budynek mieszkalny). Oprócz oficyny zachowała się stodoła, która jest w stanie kompletnej ruiny. Niedaleko niej znajdują się ruiny kościoła wybudowanego w XIV-XV w. Przed nimi pomnik poległych w czasie I wojny światowej.

więcej na stronie www.it.mragowo.pl

Gładysze (woj. warmińsko-mazurskie, powiat braniewski, gmina Wilczęta)

Z tej dawnej oszałamiającej swym pięknem posiadłości niewiele pozostało - duży i zdziczały, otoczony fosą park z kilkoma stawami oraz ruiny pałacu z resztkami zabudowań przypałacowych i folwarcznych. Pomimo wszystko ruiny robią wrażenie.

Pałac w Gładyszach został wzniesiony w stylu barokowym na planie spłaszczonej litery H. Fasadę zdobił niegdyś rząd pilastrów jońskich, które podtrzymywały naczółek z kartuszem herbowym Dohnów[. Wnętrze obiektu dekorował Carl Florus zu Dohna, który zaprojektował na jego potrzeby sztukaterie, kominki i stolarkę artystyczną oraz współprojektował otaczający pałac ogród.

Pałac otaczał ogród z sześcioma stawami. W latach 1867-1868 Johann Larass zaprojektował przekształcenie ogrodu w romantyczny park; jedynie w najbliższym sąsiedztwie pałacu zachowano pierwotny układ regularnego barokowego ogrodu

W lesie przy drodze Gładysze-Wilczęta ukryta jest kaplica - mauzoleum rodu.

więcej na stronie www.it.mragowo.pl

Karwiny (woj. warmińsko-mazurskie, powiat braniewski, gmina Wilczęta)

We wsi Karwiny (Karwinden) znajdował się pałac rodziny Dohna-Karwinden. Pałac wybudowany został w latach 1713-1715. Pałac, projektowany jako trójskrzydłowe założenie, nigdy nie został ukończony. Zrealizowano jedynie korpus i prawe skrzydło. Również zamknięcie dziedzińca pozostało niedokończone, zbudowano tylko prawą oficynę, którą zajmował zarządca dworu. Powstała rezydencja w stylu holenderskiego baroku o surowej, zdyscyplinowanej bryle, pozbawionej prawie detalu, licowanej czerwoną cegłą. Piętrowy budynek pałacowy z prawym skrzydłem został zniszczony w 1945 r. Zachowała się tylko oficyna. Przy wjeździe na dawny dziedziniec widoczna jest ruina kaplicy dworskiej z lat 1623-1626.

W pałacu w czasie wojny ukrywana była tzw. Srebrna Biblioteka księcia Albrechta i jego żony Anny Marii.

więcej na stronie www.it.mragowo.pl

Słobity (woj. warmińsko-mazurskie, powiat braniewski, gmina Wilczęta)

Słobity (Schlobitten) była to kolejna posiadłość Dohnów. Pałac rodu Dohna-Schlobitten wzniesiono w latach 1622-1624, a znacznie rozbudowano w latach 1696-1723. Słobity miały przywilej pałacu królewskiego, w którym monarchowie zatrzymywali się w trakcie podróży.

W marcu 1945 r. pałac został spalony, a wyposażenie zostało rozkradzione przez żołnierzy armii radzieckiej. Zachowały się tylko mury obwodowe korpusu pałacu i masztalni (pomieszczeń przy stajni) oraz fragmenty murów galerii bocznych. Zachował się też budynek gorzelni i dwie kordegardy (wartownie).

więcej na stronie www.it.mragowo.pl

Dawidy (woj. warmińsko-mazurskie, powiat elbląski, gmina Pasłęk)

W latach 1730-1731 powstał dwór o cechach baroku holenderskiego. W XIX w. urządzano w nim wiele ważnych spotkań towarzyskich m. in. gościł tu cesarz Wilhelm II z rodziną.

Dwór wyszedł z wojny praktycznie w stanie nienaruszonym, o ile nie liczyć dewastacji wnętrza i sprzętów przez Armię Czerwoną.

Obecnie mieści się tu hotel.

więcej na stronie www.it.mragowo.pl

Bielica (woj. warmińsko-mazurskie, powiat elbląski, gmina Godkowo)

Ok. 1850 r. powstał tu, na małym wzniesieniu, obszerny dwór z czerwonej cegły w kształcie litery „T” . Rozbudowany w 1907 r. o piętro i przybudówkę na podjeździe, wspartą na czterech betonowych kolumnach. Dwór w Bielicy, stajnie i stodoły tworzyły jeden kompleks z trzema przestronnymi podwórzami.

Ostatni książę Dohna - Aleksander, chrześniak samego cesarza Wilhelm II, w Bielicy spędził swoje dzieciństwo i lata młodzieńcze.

Na zdjęciu Aleksander zu Dohna z żoną (dzień ślubu 29 maja 1926 roku).

więcej na stronie www.it.mragowo.pl

Markowo (woj. warmińsko-mazurskie, powiat ostródzki, gmina Morąg)

Barokowy pałac zbudowany został w latach 1701-1704 przez Johanna Caspra Hindersina na miejscu wcześniejszego dworu z ok. 1560 roku. Pałac przebudowano w wieku XIX, dobudowując wieżę. Do 1945 roku pałac w Markowie posiadał bogate zbiory dzieł sztuki, w tym kolekcję kilkuset obrazów (galeria portretu rodowego Dohnów, obrazy szkoły holenderskiej), dwadzieścia gobelinów z XVII wieku przedstawiających historię Św. Józefa, skrzynię posagową z 1617 roku, cenne meble, porcelanę, ogromną bibliotekę.

Pałac nie uległ zniszczeniu w czasie II wojny światowej, ale w latach powojennych znajdował się w stanie ruiny. Dzisiaj jest własnością prywatną.

Przy pałacu w Markowie zachował się położony w lesie, w odległości około 2 km, w leśnictwie Strużyna cmentarz rodu Dohnów

więcej na stronie www.it.mragowo.pl

Morąg (woj. warmińsko-mazurskie, powiat ostródzki)

W Morągu (Mohrungen) znajduje się pałac zbudowany w stylu barokowym w latach 1562-71. Tzw. Zameczek Dohnów wstał w miejscu, gdzie zachowały się fragmenty gotyckich murów miejskich wraz z basztami obronnymi. Cześć z tych murów zostało wykorzystanych do budowy Zameczku Dohnów. Do czasów budowy pałacu w Słobitach, był on główną siedzibą rozrastającego się rodu Dohnów.

Od 1986 roku pałac jest własnością Muzeum Warmii i Mazur w Olsztynie, które posiada tu swój oddział i prowadzi Muzeum im. Johanna Gottfrieda Herdera.

więcej na stronie www.it.mragowo.pl

Pełny opis szlaku, zawierający wszystkie miejscowości  znajduje się na stronie www.it.mragowo.pl

#